Ücretsiz, önceden planlamanıza veya bir bilgi sahibi olmanıza gerek yok. Siz günlük hayatınızı sürdürürken o sizin karşınıza çıkıyor ve çok yüksek ihtimalle sizi gülümsetmeyi başarıyor. Kamusal sanat projelerinden söz ediyorum.

New York, parklara, yollara yerleştirilmiş sürpriz sanat eserleriyle dolu. Bunların bir kısmı, atı şaha kalkmış bir komutanın büstü ya da kemerli bir kapı gibi tarihle bağlantılı, anıtsal değeri olan eserler. Diğer bir kısmı ise, çelikten bükülerek yapılmış soyut bir heykel veya bir duvar resmi gibi tamamen çağdaş eserler. Açık alanlarda, tüm halka açık olarak sergilenen bu eserler, kendi seçimiyle kültürel bir aktivite içine girmeyecek olan insanlara da ulaşıyor. Ayrıca sadece gün içinde hoş ve estetik bir sürpriz olmanın ötesinde vatandaşların yaşadıkları yere olan bağlılığını ve aitlik duygusunu güçlendiriyor, hatta onları gururlandırıyor. Eğer eser büyük bir tepkiyle karşılanmazsa, ki halk tarafından hiç beğenilmeyen ve saldırıya uğrayarak kaldırılması istenen örnekler mevcut, günün sonunda kamusal sanat bölge halkı üzerinde yaşam kalitesini artıran etkiler yaratıyor.

ny public art 1

 

Iza Genzken, Two Orchids. Public Art Fund desteğiyle sergileniyor.

Tahmin edersiniz ki bu işin maliyetleri oldukça fazla. Eserin üretilmesi, yerleştirilmesi, sigortası, korunması gibi birçok kalem söz konusu. New York için konuşursak, bu alanda bağışlar ve sponsorluklarla çalışan kar-amacı-gütmeyen kuruluşlar mevcut. Aşağıda bu kuruluşlardan öne çıkan ve işlerini kendim de gezme fırsatı bulduğum iki tanesinden bahsedeceğim.

Public Art Fund

Kurum, şehrin farklı noktalarına çağdaş sanatçılar tarafından yapılan eserlerin süreli olarak sergilenmesini gerçekleştiriyor. Yerleştirdikleri eserler hakkında bilgiyi de mutlaka eserin çevresinde bir noktaya yerleştiriyor. Ek olarak websitesinde her eserin içeriği, sanatçısı ve lokasyonu hakkında kapsamlı bilgi mevcut. Etkinliğine kişisel ve şirket bağışlarıyla devam ediyor. Bağışlarda vergi avantajı olması ve kurumsal bağışlar için, marka itibarının artması birer teşvik unsuru. Güncel programına buradan ulaşabilirsiniz.

ny public art 2

Iza Genzken, Two Orchids. Public Art Fund desteğiyle sergileniyor.

ny public art 3

Peter Fischli, David Weiss, How to Work Better, sanatçıların şu an Guggenheim Müzesi’ndeki sergisi ile bağlantılı bir eser. Yine Public Art Fund desteğiyle sergileniyor.

The Highline Art

Bahsetmem gereken bir diğer kurum ise The Highline bünyesindeki sanat departmanı. Highline parkı, eski bir tren yolundan dönüştürülmüş. Park boyunca, tren raylarının üzerinde ve etrafındaki bitkilerin yanında yürüyüş yapabilir, sanat eserlerini seyredebilir, yorulunca şezlonglara uzanabilir veya ufak atıştırmalıklar için yiyecek tezgahlarına uğrayabilirsiniz. Tamamen kamu yararına hayata geçirilmiş çok yaratıcı bir proje.

New York City Department of Parks & Recreation ile işbirliğinde çalışan kurum yine bağışlarla faaliyetlerine devam ediyor. Bağışlar konusunda üyelikten, yardım etkinliklerine, parti biletlerinden bitki evlat edinmeye kadar çeşitli opsiyonlar mevcut.

Güncel programına buradan ulaşabilirsiniz.

ny public art 4

Barbara Kruger, Untitled (Blind Idealism Is…). The Highline bünyesinde sergileniyor.

ny public art 5

Tony Matelli, Sleepwalker. The Highline bünyesinde sergileniyor.

ny public art 6

Rayyane Tabet, Steel Rings. The Highline bünyesinde sergileniyor.

ny public art 7

Matt Johnson, Untitled (Swan). The Highline bünyesinde sergileniyor.

New York’a bir ziyaret planlıyorsanız haritanızda mutlaka kamusal sanat görebileceğiniz noktaları da işaretlemelisiniz. Sadece şehrin değil dünyanın da önde gelen sanat müzeleri arasından en az birini görmeden ve Metropolitan Müzesi’nin terasında bir şeyler içmeden de dönmeyin derim!

Referanslar:
Smedley, T. (2013) Banksy, Gormley or Hirst: is public art good for the nation’s wellbeing
Guetzkow, J. (2002) How the Arts Impact Communities, Princeton University.

Fotoğraflar: Rana Kelleci

Bu yazı daha önce The Artsy Blog – ranakelleci.wordpress.com adresinde yayınlanmıştır.

SİZ NE DÜŞÜNÜYORSUNUZ? YORUM YAZIN

FAVORİ YAZILAR