Mam’Art Tiyatro’nun 2025 senesinin son günlerinden bu yana oynadığı ve George Orwell’dan mülhem “Bazıları hırsızdır, bazıları daha çok hırsızdır.” epigrafıyla sahnelenen oyun hırsızlık, ihtiyaç ve zorunluluk üçgeninde bir çelişki üzerine düşünme fırsatı sunuyor izleyicisine.

Hırsızlar –orijinal ismiyle The Shoplifters-, Kanada’lı yazar Morris Panych’in bir oyunu. Ülkemizde daha çok Bulaşıkçılar –orijinal ismiyle The Dishwashers– oyunu ile tanınan Morris Panych, Hırsızlar oyununda da söylemek istediklerini zaman zaman bir vodvili andıran mizah unsurlarıyla süsleyerek söylüyor. Yönetmenliğini Ali Gökmen Altuğ’un yaptığı oyunun çevirisi ise Feri Baycu Güler’e ait. 

Rollerini Feri Baycu Güler, Murat Kılıç, Merve Şen ve Toygun Elaldı’nın paylaştığı oyun, Ayfer ve Rukiye’nin bir marketin kasap reyonundan et çaldıkları iddiasıyla aynı marketin deposunda güvenlik görevlileri Hikmet ve Berkay tarafından sorguya alınmasıyla başlıyor. Oyunun sahne tasarımında ufak tefek değişiklikler olsa da yaklaşık bir buçuk saat süresince bu depoya konuk oluyoruz.

Başlarda hem mahiyeti hem de hukuki tanımı itibarıyla basit hırsızlık vakası gibi görünen olay, sorgulamanın ilerleyen dakikalarında depodaki herkes için o güne kadarki doğrularını gözden geçirtecek bir deneyime dönüşüyor. Zanlıların hırsızlık iddialarını kabul etmemesi ve güvenlik görevlilerinin kabul ettirmek için verdiği mücadele, iki tarafın kendi içlerinde de anlaşmazlığa düşmesiyle birlikte içinden çıkılmaz bir hâl alıyor.

Haklı Kim, Doğru Ne?

Oyun, tam bu anlaşmazlıktan doğan kaos atmosferinde hırsızlığın tanımını ve kapsamının ne kadar esnetilebileceğini de sorguluyor.  

Marketten ihtiyacı olan iki parça eti çalan Ayfer ve Rukiye’ye hırsız denilebilir mi? Çalınan et kimin? Savunması gereken kim? Ayfer ve Rukiye’yi bu eyleme iten nedenlerin üstüne konuşacak mıyız yoksa yalnızca sistemin devamlılığını sağlamaya çalışan güvenlik görevlisi Berkay gibi bu eylemin sonucuyla mı ilgileneceğiz?

Bu soruları arka arkaya sorunca, oyunun ağdalı bir dili olduğu veya bu soruları yüksek sesle ve bilgiç bir tavırla sorduğu düşünülebilir fakat işin aslı hiç öyle değil. Metin tüm bu soruları dört karakter arasında yaşanan fikir ayrılıkları ve yakınlaşmalar arasında oyunun temposunu düşürmeden sormayı başarıyor. 

Feri Baycu Güler ve Murat Kılıç harikulade oyunculuklarla çok iyi bir oyun çıkarıyorlar. Onların yanına Merve Şen ve Toygun Elaldı’nın da yüksek enerjileri eklenince izlenmeye değer bir performans ortaya çıkıyor.

İzleyiciyi Teşvik Etmek

Oyunu izledikten sonra çok fazla izleyici yorumu okudum. Bu yorumlarda izleyicilerin de tıpkı marketin deposundan devşirilen sorgu odasındaki karakterler gibi anlaşmazlığa düştüğünü gördüm. Kimi izleyiciler ihtiyaçtan dolayı yapılan hırsızlığın mazur görülebileceğini düşünürken kimi izleyiciler ise bunun en başından engellenmesi gereken, yangına dönüşebilecek bir kıvılcım olduğunu düşünüyor. Bu açıdan bakınca, oyun izleyicisine bir doğruyu işaret etmekten, yol göstermekten ziyade bir fikre kafa yormaya teşvik etmiş gibi gözüküyor.

Mam’art Tiyatro’nun oyun takvimine bakınca Hırsızlar oyununun salonlardaki sezonu tamamladığı görülüyor. Yeni sezona kadar yaz aylarında açık hava sahnelerinde temsiller olabilir. Güncel oyun takvimi için Mam’art Tiyatro’nun sosyal medya hesapları takip edilebilir.

Kapak Fotoğrafı: Mam’art Tiyatro

İlginizi çekebilir: Yaren Tunç’tan Tarantula: Örümcek Ağında Bir Gece