Bağımsız alternatif sahnelerden Tiyatro Oyun Kutusu’nun bu sezonun en sivri oyunlarından biri olan Ltd. Şti., modern iş hayatının görünmez baskıları ve sıradan görünen baskılarını ele alıyor. Onur Tamer’in yazıp yönettiği ve aynı zamanda oyuncuları arasında yer aldığı oyun, akıllıca tasarlanan dramaturjisi, seyirciye tokat gibi çarpan dekorları; bunların yanı sıra dört oyuncunun kimyasıyla mizah-gerilim-dram dengesini ustalıkla sağlıyor. Oyun, esasında modern iş hayatında bizleri kuşatan zincirlerin gevşemekten ziyade bizleri sımsıkı sardığı gerçeğiyle yine ve yeniden yüzleştiriyor.

Çalışmak, Çalışmak ve Sonunda İtaat Etmek

Oyun, bir şirkette çalışan üç kişinin rutin işlerini sürdürmeleriyle başlıyor. Güne tavana asılı büstlere bağlanmış zincirlere kendilerini bağlayarak gündelik işlerini yürütüyorlar. Görünmez el diye tabir edebileceğimiz ve seyircinin tasarrufuna bırakılmış patrona kırmızı alarmlar eşliğinde raporlarını veriyorlar. Biri patronunun peşinden ayrılmaz. Öteki dinamiğin azarlayan tarafı, diğeri sessiz ama yaptığı işle öne çıkmayan kişidir. Lakin günün birinde genç bir stajyer yanlarına geldiğinde işler değişir. 

Stajyer, iş yerinin demirbaşı sayılabilecek kişilerce hor görülür. Stajyer ise çalışanları gözlemler. Patronun gözüne dahi girer. Ancak patronun gözüne girmesi, işyerindeki dinamikleri değiştirecektir. Ltd. Şti. ile Onur Tamer, iş dünyası dinamiklerini oldukça gerçekçi bir şekilde yansıtıyor. Bunu ucuz bir kişisel tecrübe ifşası niteliğinde yapmaktansa nefes alan, ete kemiğe bürünen dört karakteri çok boyutlu bir şekilde ele alıyor. Öte yandan ters köşelerin paradoksal olarak klişeleştiği günümüzde Tamer, klişeleşmektense seyircide merak unsurunu sürekli perçinleştiren ve diri tutan bir yerden seyirciyi ters köşeye yatırıyor. Oyun modern iş dünyasının itaatkarlığı buyuran döngüselliğini olumlamasa da dönen çarklara karşı çıkmanın bedelinin ya “uysallaştırma” ya da “silinme”nin olduğunu da bizlere hatırlatıyor. 

Güçlü Oyunculuklar ve Dramaturji

Ayşe Keseroğlu, Alper Buğutekin, Utku Palta ve yazar-yönetmen koltuğunda gördüğümüz Onur Tamer, gövdeli ve kolay gibi görünen fakat zorlukları içinde barındıran metnin altından el birliğiyle kalkıyorlar. Dört oyuncu da karakterlerinin değişimlerini herhangi bir fire vermeden seyirciye aktarmakta oldukça mahirler. 

Dramaturji, dekor tasarımı da bir hayli gerici unsurlara sahip. Tavanlara çivili büstlere takılmış zincirler. Ortada masalar. Oyuncular, mesaiye zincirlerini boyunluklarına tararak başlarlar. Özlem Sagun’un dramaturjisi ve Cemre Naz Gözütok’un ışık / ses tasarımı, seyirciyi boğucu iş dünyasının kaotikliğine hapsediyor. Seyirci, sahnedeki o daraltıcı atmosferin içine çekildikçe, aslında izlediği şeyin bir kurgudan ziyade kendi sabahlarının, bitmek bilmeyen toplantılarının ve görünmez hiyerarşilerin bir yansıması olduğunu fark ediyor. Işığın her değişimi, ofis koridorlarındaki o soğuk gerilimi; ses tasarımı ise zihnimizde hiç susmayan “yetişmesi gereken raporlar” gürültüsünü simgeliyor.

Sistem mi Bizim İçimizde, Biz mi Sistemin İçinde?

Ltd. Şti., finaline doğru temposunu bir an bile düşürmeden seyirciyi o kaçınılmaz soruyla baş başa bırakıyor: Özgürlük sandığımız şey, aslında sadece liyakat illüzyonuyla süslenmiş zincirlerimizin boyunu biraz daha uzatmak mı? Oyun, en uysal ve zararsız görünenin dahi gücü eline aldığında sistemin en acımasız dişlisine nasıl yozlaşarak dönüştüğünü ustalıkla sahneye taşıyor. Ofis içindeki o tanıdık dost-düşman çekişmeleri ve örtük romantik gerilimler, iktidar hırsının soğukluğu karşısında tuzla buz olurken; sahnede tercih edilen minimalist dekorun yarattığı yalıtılmış boşluk, karakterlerin kendi içlerindeki çöküşü çok daha devasa bir klostrofobiye dönüştürüyor.

Onur Tamer ve ekibi, kurumsal hayatın görünmez zorbalığını sadece eleştirmekle kalmıyor, sistemin bireyde açtığı -ve bedeli kimi zaman trajik bir “silinmeyle” ödenen- o ağır tahribatı estetik bir huzursuzluk olarak zihnimize kazıyor.  Bu sezonun en iddialı işlerinden biri olan Ltd. Şti., modern iş dünyasında dönen çarklara karşı çıkmanın ya da o çarkların arasında ezilmenin sarsıcı hikâyesini tüm gerçekliğiyle yüzümüze çarpıyor. 

Ltd Şti‘yi, 14 Nisan Salı, 30 Nisan Perşembe ve 14 Mayıs Perşembe günleri saat 20:30‘da Tiyatro Oyun Kutusu Sahnesi‘nde izleyebilirsiniz. Diğer tarihler için ise oyunu takibe almanızı öneririm.

Kapak Fotoğrafı: Tiyatro Oyun Kutusu

İlginizi çekebilir: Eda Geven’den Oyun Önerileri